Σύνδρομο ελλειμματικής προσοχής (ADHD)
Απροσεξία, Υπερδραστηριότητα και Αυθορμητισμός είναι τα κύρια χαρακτηριστικά του ADHD
Περιληπτική Περιγραφή του ADHD
Θετικά Χαρακτηριστικά του ADHD
Πως το ADHD επιδρά στη μάθηση και τη διδασκαλία
Περιληπτική περιγραφή του ADHD
Τα κύρια χαρακτηριστικά του ADHD είναι:
- Απροσεξία
- Υπερδραστηριότητα
- Αυθορμητισμός
Δεδομένου ότι η επιτυχής μάθηση εξαρτάται συχνά από τη δυνατότητα ενός ατόμου να ανταποκριθεί στους στόχους και τις προσδοκίες των δασκάλων με τις ελάχιστες αποσπάσεις της προσοχής, οι μαθητές με ADHD μπορεί να πιεστούν μέσα στο χαρακτηριστικό περιβάλλον της επαγγελματικής εκπαίδευσης. Οι δραστηριότητες που είναι ενδεχομένως προβληματικές για κάποιον μαθητή με ADHD είναι εκείνες που συνδέονται με την απόκτηση των απαραίτητων πληροφοριών για να ολοκληρώσουν τις υποχρεώσεις και τις εργασίες και να συμμετέχουν στις συζητήσεις με τους δασκάλους και τους εκπαιδευτές τους.
Δεδομένου ότι οι μαθητές με ADHD μπορούν να αντιμετωπίσουν δυσκολίες μέσα στο δομημένο περιβάλλον μιας τάξης, μπορεί να χρειαστούν κάποιες ρυθμίσεις στο μαθησιακό περιβάλλον για να τους βοηθήσουν να παραμείνουν με διάθεση στο στόχο τους, π.χ:
- Τα άτομα μπορεί να πρέπει να εξεταστούν σε θέσεις που θέλουν να καθίσουν μέσα στο μαθησιακό περιβάλλον για να βοηθηθούν να εστιάσουν σε αυτό που τους λένε.
- Μπορούν επίσης να ωφεληθούν με το να συνεργαστούν στενά με κάποιο άλλο άτομο, που μπορεί να τους βοηθήσει να αναπτύξει τις δεξιότητες συνεργασίας τους ή να πρέπει να εργαστεί σε χωριστές θέσεις, μακριά από αποσπάσεις της προσοχής τους, που προκαλούνται από άλλους μαθητές.
- Διαφορετικά άτομα θα βρουν ότι διαφορετικά σενάρια εκπαίδευσης λειτουργούν καλύτερο για αυτά και για αυτό η ανοικτή επικοινωνία με το άτομο είναι ουσιαστική.
Αναλυτική περιγραφή του ADHD
Το σύνδρομο ελλειμματικής προσοχής αποτελεί μια κοινότυπη διαταραχή της παιδικής και εφηβικής ηλικίας και χαρακτηρίζεται από αυθορμητισμό, υπερδραστηριότητα ή και έλλειψη προσοχής. Τα χαρακτηριστικά του συνδρόμου δεν παρατηρούνται στον ίδιο βαθμό σε όλους τους ανθρώπους και οι ιατρικοί ειδικοί αναγνωρίζουν ότι υπάρχουν τρεις κύριοι συνδυασμοί χαρακτηριστικών:
-
Μερικοί άνθρωποι παρουσιάζουν υπερδραστήριο αυθόρμητο χαρακτήρα.
-
Μερικοί απρόσεχτο αφηρημένο χαρακτήρα, ενώ
-
Κάποιοι άλλοι παρουσιάζουν ένα συνδυασμό των δυο παραπάνω κατηγοριών (η τελευταία κατηγορία αποτελεί την πλειοψηφία των περιπτώσεων του συνδρόμου ελλειμματικής προσοχής).
1. Αυθόρμητη ή υπερδραστήρια συμπεριφορά συνήθως χαρακτηρίζεται από:
- Ταραχή
- Δυσκολίες στη φυσιολογική αλληλεπίδραση,
- Συχνή διακοπή των άλλων
- Σχεδόν πάντα τάση φυγής.
2. Ελλειμματική ή αφηρημένη προσοχή διέπεται κυρίως από:
- Αποδιοργάνωση
- Αδυναμία συγκράτησης πληροφοριών
- Αδυναμία προσοχής κατά τη διάρκεια εκτέλεσης καθηκόντων και δραστηριοτήτων.
Οι συγκεκριμένες συμπεριφορές παρατηρούνται από την πρώτη κιόλας παιδική ηλικία και διαφέρουν αρκετά από μια άσχημη απλώς συμπεριφορά. Ενώ κάποια χαρακτηριστικά του συνδρόμου ελλειμματικής προσοχής παρουσιάζονται μέχρι ένα βαθμό σε όλους μας, η διαφορά μεταξύ του συνδρόμου αυτού και της φυσιολογικής συμπεριφοράς έγκειται στο βαθμό του προβλήματος και στις δυσκολίες που προκαλεί στο εκάστοτε άτομο. Τα άτομα με σύνδρομο ελλειμματικής προσοχής παρουσιάζουν σημαντικά μεγαλύτερο εύρος και σοβαρότητα, όσον αφορά τα χαρακτηριστικά του συνδρόμου.
Οι ψυχολογικές αναπηρίες είναι κρυμμένες αναπηρίες. Τα άτομα με αυτές τις αναπηρίες συχνά μπορεί να αποφασίσουν να μην τις αποκαλύπτουν και αυτό πρέπει να γίνει σεβαστό.
Τα άτομα με σύνδρομο ελλειμματικής προσοχής επιδεικνύουν συμπεριφορές, οι οποίες δεν ταυτίζονται με κάποια άλλη ψυχιατρική κατάσταση και δεν συμβαδίζουν με την ηλικία και τη διανοητική ικανότητα των ατόμων. Η επιρρεπής μεταβολή διάθεσης και η κοινωνική αδεξιότητα αποτελούν κοινά χαρακτηριστικά του συνδρόμου. Οι παιδαγωγοί και οι γονείς των ατόμων αυτών, παρατηρούν μια ιδιαίτερη συχνότητα, όσον αφορά τη λανθασμένη ερμηνεία κοινωνικά αποδεκτών υποδείξεων και την εμφάνιση ανάρμοστης συμπεριφοράς. Οι κοινωνικές δυσκολίες συχνά κορυφώνονται κατά τη διάρκεια της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης και υποχωρούν στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση, αν και στην εφηβεία οι τυχόν ανασφάλειες που παραμένουν, διογκώνουν κάνουν τις φυσιολογικές αβεβαιότητες της ηλικίας αυτής.
Το σύνδρομο ελλειμματικής προσοχής παρατηρείται στην ηλικία των 5 ετών και σύμφωνα με τα ιατρικά πορίσματα επηρεάζει το 5% των παιδιών σχολικής ηλικίας, με μια αναλογία μεταξύ αρσενικού - θηλυκού, 4 προς 1. Η παρατηρούμενη επικράτηση του ADHD σε αγόρια και κορίτσια ακολουθεί ιδιάζουσα πορεία, εξαιτίας του γεγονότος ότι τα χαρακτηριστικά της υπερδραστηριότητας και του αυθορμητισμού είναι συχνότερα στα αγόρια, ενώ τα κορίτσια παρουσιάζουν περισσότερο χαρακτηριστικά απροσεξίας. Οι έρευνες φανερώνουν ότι το 80% των παιδιών με σύνδρομο ελλειμματικής προσοχής, συνεχίζει να βιώνει τα χαρακτηριστικά του συνδρόμου κατά την εφηβεία, ενώ το 67% συνεχίζει να τα βιώνει κατά τη διάρκεια της ενήλικης ζωής
Θετικά Χαρακτηριστικά που συνδέονται με το ADHD
-
Ικανότητα να παρατηρούν τα γενικά σημεία του μαθήματος και να δίνουν ιδιαίτερη προσοχή στις λεπτομέρειες.
-
Δημιουργικότητα και εφευρετικότητα.
-
Η ανάληψη ρίσκου οδηγεί σε σημαντικές ανακαλύψεις.
-
Ικανότητα επεξεργασίας πληροφοριών και εκτενέστερων παρατηρήσεων.
-
Υψηλά επίπεδα ενέργειας.
-
Καλές διαπραγματευτικές ικανότητες.
-
Διαισθητικότητα και αντιδραστικότητα.
Πως το ADHD επιδρά στην μάθηση και στη διδασκαλία
-
Απροσεξία ή ελλειμματική προσοχή- η προσοχή τους διακόπτεται από τις προσωπικές τους σκέψεις, συχνή ονειροπόληση, βεβιασμένη αλλαγή θεμάτων συζήτησης και παραγωγή έργου ποικίλης ποιότητας.
-
Αυθορμητισμός-αδυναμία εσωτερικού διαλόγου, ολοκληρώνοντας τις προτάσεις των άλλων και/ ή διακόπτοντας.
-
Βραχυπρόθεσμη μνήμη-φτωχή ικανότητα καταγραφής σημειώσεων και ελάχιστη ως μηδαμινή προνοητικότητα που οδηγεί σε ανικανότητα μάθησης από τα λάθη τους και παλινδρόμησης σε προηγούμενες εμπειρίες.
-
Ανεξάρτητη λειτουργία προσαρμοστικότητας.
-
Ξαφνικές μεταβολές διάθεσης-που εκτείνονται από την ανησυχία και την ταραχώδη συμπεριφορά ως την πλήρη αδράνεια(επηρεάζοντας έτσι την ολοκλήρωση των εργασιών τους και την επανάληψη για τις εξετάσεις).
-
Φτωχή οργάνωση και διευθέτηση χρόνου.
-
Ανάληψη κινδύνων.
-
Λύση προβλημάτων.
-
Διαπροσωπικές σχέσεις και συναισθηματική λειτουργία-οι μαθητές μπορεί να εμφανίζονται κοινωνικοί αλλά οι φιλίες μπορεί να είναι επιφανειακές.
-
Θέματα σχετικά με τη φαρμακευτική αγωγή-αυτό μπορεί να επηρεάσει το πρόγραμμα του ύπνου.
